ماجراهای خرید شب عید
ماجراهاي خريد شب عيد
اين روزها وقتي وارد خيابان و بازار مي شويم آنجا را نسبت به روزهاي ديگر شلوغ تر مشاهده مي کنيم مردم همه در تکاپو و حرکت هستند. هر يک از آنها به سمت و سويي مي روند.
.gif)
مقدمه:
روزها و شبهاي انتهايي اسفند ماه هر سال رنگ و بويي ديگر دارد.اين روزها اگرچه ظاهرا در فصل زمستان قراردارد اما عملا داراي فضايي بهاري است و خانواده هاي ايراني به سنت هر ساله در تدارک برنامه هاي عيد نوروز هستند. مردم با خريد لباس و حتي وسايل نو ،به نحوي گرد وغبار از وسايل کهنه مي زدايند و به استقبال بهار و فصل نو مي روند. خيابان هاي شهرها پرترافيک تر از هميشه و مملو از آدمهايي است که به دنبال پيدا کردن کيف و کفش و لباس هستند. ماهي هاي قرمز در سطل ها، آکواريم ها و ظرف هاي شيشه اي، کاسه هاي لبريز از سمنو، سنبل، نرگس، لاله و سبزه هاي نو رسته همه و همه حال و هواي شهر را تغيير داده اند. اما گراني و ترافيک شديد مانع از عيش کامل مردم در روزهاي پاياني سال است.
از نگاه تحليلي، يکي از سنتها و رسوم متداول ايرانيان در اين روزها خريد هاي شب عيد است که تبديل به جزيي جدي از فرهنگ سال نو شده است.يکي از مهم ترين ويژگي هاي اين ايام ولعي سيري ناپذير براي خريد است. همين روزهاست که جيبها خالي ميشود و دستها پر از بستههاي خريد و البته در اين ميان اندکي تخفيف شادي ما را هنگام خريد صد چندان ميکند.
.يکي از مهم ترين ويژگي هاي اين ايام ولعي سيري ناپذير براي خريد است
اگرچه اين سنت اجتماعي اصالتا داراي نکات مثبت فراواني است اما متاسفانه دچار آسيبهاي جدي در حوزه اجتماعي شده است.برخي از اين آسيبها عبارتند از:
چشم و هم چشمي در خريد:
الگوي غلط مصرف در بعضي از خانواده ، چشم وهم چشمي، حساسيتهاي بيمورد و تربيت هاي غلط مواردي است که در خريد کردنهاي شب عيد به خوبي نمود پيدا مي کند.
در واقع با هر چه بيشتر مصرفي شدن جوامع شهري ما ،نيازهاي اوليه که توسط افراد تشخيص داده مي شوند جاي خود را به نيازهاي ثانويه داده و اين نيازها چه بسا بر مبناي چشم و هم چشمي هاي نادرست ميان خانواده ها شکل ميگيرد. رقابتهاي نادرست بر سر خريد وسايل منزل ، لباس و کيف و کفش از مهم ترين جنبه هاي الگوي نادرست مصرف است. اگرچه طبقات متوسط و پايين جامعه از بضاعت مالي و اقتصادي کافي براي خريدهاي آنچناني و سنگين برخوردار نيستند اما فضاي غلط چشم و هم چشمي باعث مي شود اين نکته مهم فراموش شده و برخي از خانواده ها به صورت لجام گسيخته به خريدهايي بپردازند که عملا به آن نياز چنداني ندارند.
تبليغات کاذب:
اين روزها همه ما زير بمباران تبليغات تجاري هستيم. تلويزيون، بيلبوردها، روزنامه ها و حتي تراکتها در پيادهروها ما را به خريد هر چه بيشتر در شب عيد دعوت مي کند.
الگوي تحميلي تبليغات، فرد را به صورت ناخودآگاه مجاب ميکند به اينکه به وسايل و اقلام مختلف نيازمند است؛ درحاليکه اين نياز، فقط يک نياز کاذب است.
الگوي تحميلي تبليغات، فرد را به صورت ناخودآگاه مجاب ميکند به اينکه به وسايل و اقلام مختلف نيازمند است؛ درحاليکه اين نياز، فقط يک نياز کاذب است. يکي از مشکلات جامعه امروز تبليغ و تشويق به خريد کالاهاي متنوع و گرانقيمت در رسانههاي مختلف است در حالي که در کنار چنين تبليغاتي ارائه فرهنگ خريد مناسب و الگوهاي صحيح مصرف است و بايد توجه داشت تسخير ذهن افراد با تبليغات متعدد و متقاعد کردن آنها براي خريدهاي غيرضروري در طولانيمدت تبعات مختلفي را در پي خواهد داشت که به نفع سلامت روان و اقتصاد جامعه نخواهد بود.
خريد براي خودنمايي:
در برخي افراد خريد کردن راهکاري براي خودنمايي است، اين افراد تصور ميکنند خريد اجناس غيرضروري و ولخرجي خودکميبيني و کاهش اعتماد به نفس را در آنها برطرف ميکند. خريدن لباسهاي گرانقيمت، کيف ها و کفشهاي با برندهاي مختلف و حتي لوازم غير لازم براي خانه ،زمينه اي است که اين افراد گمان کنند به حدي از آرامش و سکون رواني رسيده اند.
اين در حالي است که صرف بخشي از درآمد ماهانه به خريدهاي غيرضروري نه تنها مشکل اينگونه افراد را حل نخواهد کرد، بلکه با به وجود آوردن احساس يأس و ندامت از خريد اين مشکلات تشديد خواهد شد.
در برخي افراد خريد کردن راهکاري براي خودنمايي است، اين افراد تصور ميکنند خريد اجناس غيرضروري و ولخرجي خودکميبيني و کاهش اعتماد به نفس را در آنها برطرف ميکند.
نتيجه گيري:
خريد کردن را يکي از ابزار ضروري در تأمين نيازهاي اوليه مانند خوراک و پوشاک و ارضاي نيازهاي رواني مانند تنوعطلبي، جلب توجه اطرافيان، افزايش اعتماد به نفس يا کاهش اضطراب است و توجه به الگوهاي صحيح خريد و مصرف يکي از مهمترين معيارهاي برخورداري از بهداشت رواني و زندگي سالم مي باشد. خريد شب عيد داراي نکات مثبت و کارکردهاي مثبتي در حوزه اجتماع است. مثلا خريد دستهجمعي اعضاي خانواده يکي از اثرات مثبت اين پديده است. هنگامي که اعضاي خانواده با يکديگر به خريد ميروند افراد بيشتر به سلايق يکديگر پي برده و مهرورزي و همدلي ميان آنها افزايش پيدا ميکند.اما در مقابل اين نکات مثبت نکات منفي مانند چشم و هم چشمي و رقابتهاي ناسالم،خريد براساس تبليغات و خريد براي خودنمايي از مهم ترين آسيبهايي است که کارکردهاي مثبت اجتماعي خريد شب عيد را تهديد مي کند.
هنگامه سهرابي
بخش اجتماعي
.jpg)
.jpg&width=40&height=40)
.jpg&width=40&height=40)
